Nr. 08 ∙ Augustus 2018

MARKTCOMMENTAAR

Good cop – bad cop!

AUTEUR: Guido Barthels

Senior Portfolio Manager, ETHENEA Independent Investors S.A.


Eigenlijk zou het in hartje zomer rustig moeten zijn. In de komkommertijd, wanneer de meeste politici met vakantie zijn, duiken vaak de gekste berichten op. Hoewel er dit jaar geen krokodillen opdoken in het nieuws¹, haalden Duitse bierflesjes² wel de covers van de roddelbladen. Als gevolg van het Duitse statiegeldsysteem en de aanhoudende warmte hebben vele Duitsers bier gehamsterd, en, erger nog, ze hebben hun leeggoed niet teruggebracht. Blijkbaar hebben de brouwerijen door dit ‘wangedrag’ niet genoeg flessen om opnieuw te vullen en kunnen ze het reeds gebrouwen bier niet aan de man brengen. Het vermeende perfectionisme van de brave Duitser neemt soms vreemde vormen aan! In landen zonder statiegeld wrijven de lezers zich verwonderd in de ogen.

Maar wij ook, wanneer we terugblikken op de maand juli. Juli kende al een ongewone start toen de Britse regering niet alleen haar minister van Buitenlandse Zaken verloor, maar ook de zogenaamde Brexitminister de handdoek in de ring wierp als gevolg van de koers van de regering May! De nieuwe ministers zullen zo te zien ook weinig geloofwaardigheid toevoegen aan de Brexitonderhandelingen met de EU. Integendeel: als de Britse regering haar huidige koers blijft varen en aan cherrypicking wil blijven doen, wordt het steeds waarschijnlijker dat er een zogenaamde “harde brexit” of “no-deal brexit” komt. In dat geval valt het te voorspellen dat er zich grote bevoorradingsproblemen³ voor voedingswaren, geneesmiddelen en aardgas⁴ zullen voordoen. Niet echt een opbeurende gedachte, en vooral niet met het oog op eventuele beleggingsbeslissingen. We kunnen alleen maar hopen dat de onderhandelingen tussen de EU en Groot-Brittannië toch nog constructief zullen verlopen, want de tijd dringt. Momenteel gaan wij in een grote boog om Groot-Brittannië heen, omdat de economische ontwikkeling daar nog onzekerder is dan elders.

De voorbije maand juli stond natuurlijk ook de Amerikaanse president Trump weer in het middelpunt van de belangstelling. Zoals zo vaak veroorzaakte Trump met zijn soms excentriek overkomende gedrag beroering op het wereldtoneel, maar misschien is dat ook wel zijn bedoeling. Zijn zeer narcistische karakter laat in dat opzicht weinig aan de verbeelding over. Maar zoals een gerenommeerd psychiater onlangs over de president zei, het is niet Trump die gek is, maar de Amerikaanse samenleving⁵. De psychiater verwijst onder meer naar de wapenwetgeving, die de Amerikanen doet geloven dat meer wapens het land veiliger zouden maken. In de meeste andere landen wordt bij een dergelijke vreemde uitspraak slechts vol onbegrip het hoofd geschud. En president Trump is nu eenmaal in elk opzicht lid van deze eigenaardige samenleving, die nog altijd gelooft in het trickle down effect⁶ (het ‘doorsijpeleffect’), terwijl de grote meerderheid van de bevolking alleen maar kan dromen van welstand.

Maar terug naar POTUS (President of the United States). Na een eerder verknoeide reis naar Europa en veel gekwetste Europese gevoelens wilde de naar eigen zeggen grootste dealmaker aller tijden⁷ de geschiedenis ingaan als degene die niet alleen Noord-Korea, maar ook de Russische beer bedwongen heeft. De ontmoeting in Helsinki was voor de publieke perceptie echter een compleet fiasco. Natuurlijk valt er in principe niets in te brengen tegen betere onderlinge betrekkingen tussen de VS en Rusland en zou een ontmoeting tussen de Amerikaanse en de Russische president eigenlijk een positieve ontwikkeling moeten zijn. Het was de bedoeling om de spanningen tussen Moskou en het Westen te doen afnemen, maar Trump heeft in Helsinki nog maar eens bewezen dat hij niet geschikt is om president te zijn.

Bijna alles wat hij maar verkeerd had kunnen doen, deed hij. Vladimir Poetin negeert de mensenrechten in zijn eigen land, voert in Syrië al jarenlang oorlog tegen vrouwen en kinderen en met de annexatie van de Krim schendt hij al lange tijd het internationaal recht. Hij is geen man met wie de Amerikaanse president als leider van de vrije wereld een vriendschap onder mannen moet sluiten of goede maatjes moet worden. Maar dat was precies wat Trump in Helsinki deed.

Alleen al het feit dat Trump Poetin ontmoette zonder enige voorwaarde te stellen of te eisen dat Rusland concessies zou doen in Syrië, was ontstellend. En dan de ontmoeting zelf: dat Trump en Poetin elkaar meer dan een uur lang zo goed als alleen, zonder aanwezige medewerkers, hebben gesproken, geeft reden tot wantrouwen. Wat daar werd afgesproken, welke geheime ‘deals’ de beide presidenten, mogelijk ten koste van derden (of zelfs van de VS), hebben gesloten, blijft niet alleen verborgen voor de wereld, maar ook voor de naaste adviseurs van Trump. Zo ontstaat de indruk dat Trump Poetin meer vertrouwt dan zijn eigen mensen.

Ten slotte kwam de persconferentie van Poetin en Trump voor de wereldpers totaal absurd over. Daarin verzetten ze zich samen tegen het onderzoek van de FBI naar de Ruslandaffaire. Poetin steunde de bewering van Trump dat er geen samenwerking was geweest tussen het team van de verkiezingscampagne van Trump en Russische agenten. En net dat zorgde zelfs bij zijn grootste supporters voor meer dan een paar opgetrokken wenkbrauwen. Trump leek zich meer en meer te isoleren. Daarna trachtte hij zichzelf buiten schot te stellen door te beweren dat hij zich versproken had, maar erg geloofwaardig was dat niet. Voor niemand.

Toen moest het enfant terrible met iets nieuws op de proppen komen om zich weer als grote dealmaker te kunnen voordoen. De ontmoeting met Europees Commissievoorzitter Juncker leek daar ideaal voor. Terwijl Trump vooraf voortdurend de bad cop had gespeeld, bracht hij de dag voor de ontmoeting nog eens ter sprake wat eerder al een paar maal door zijn hoofd leek te hebben gespookt: een wereld zonder handelsbeperkingen, invoerrechten en concurrentievervalsing⁸! Nu trad de good cop weer op het voorplan. En die kon bijzonder goed opschieten met Juncker. Ook voor buitenstaanders heeft deze gebeurtenis alleen maar positieve kanten: de dreigende invoerheffingen op auto’s bleven voorlopig opgeschort, en er wordt weer onderhandeld. Het zou mooi geweest zijn als president Trump onmiddellijk na zijn verkiezing naar zijn adviseurs had geluisterd. Zij hebben hem zeker afgeraden om TTIP en TPP voortijdig te beëindigen. Als Trump nu nog wat zou bijdraaien op het vlak van klimaatbescherming, kunnen we weliswaar ons hoofd schudden omdat hij toch wel heel laat tot inzicht komt, maar beter laat dan nooit!

Het resultaat is dat vooral de aandelen die het hardst zouden worden getroffen door een handelsoorlog, duidelijke koerswinsten boekten. Maar aangezien je met Trump nooit zeker weet of hij nu de rol van bad cop of good cop aan het spelen is, zette de beurscorrectie opnieuw in. Wij geloven echter dat Trump uiteindelijk, vooral wanneer de verkiezingen naderen, meer en meer zal gaan inzien dat hij beter de geschiedenis kan ingaan als voorvechter dan als tegenstander van de vrije wereldhandel. Daarom gaan we ervan uit dat een mogelijke handelsoorlog in de waarderingen een steeds kleinere rol zal gaan spelen. De aandelenkoersen kunnen hun onderbroken hausse weer voortzetten, de rente op ‘safe haven’-schatkistpapier, zoals Duitse bunds en Amerikaanse treasuries, kunnen weer stijgen en de creditspreads voor bedrijfsobligaties kunnen weer krimpen.

Uiteindelijk was alles dan maar een slechte droom en noemen we dit later een storm in een glas water.

De zomerluwte en haar gevolgen voor onze macro-economische vooruitzichten

Yves Longchamp, CFA

Head of Research, ETHENEA Independent Investors (Zwitserland)


Zomerluwte – ook op de financiële markten. In zijn nieuwste video gaat onze hoofdeconoom Yves Longchamp na wat dit inhoudt voor onze macro-economische vooruitzichten.


Kan de video niet weergegeven worden? Gelieve HIER te klikken.
Uitgever

Het Portfolio Management Team en het Head of Research

ETHENEA portefeuillemanagementteam en het Head of Research

Staand (van links naar rechts): Frank Borchers, Michael Blümke, Dr. Volker Schmidt, Matthias Brachtel, Thomas Herbert, Michaela Hintz, Christian Schmitt, Jörg Held, Harald Berres, Roland Kremer, Yves Longchamp
Zittend (van links naar rechts): Guido Barthels, Niels Slikker, Arnoldo Valsangiacomo, Luca Pesarini, Daniel Stefanetti, Ralf Müller.

Contact

Voor eventuele vragen of suggesties staan wij altijd tot uw beschikking.

ETHENEA Independent Investors S.A.
16, rue Gabriel Lippmann · 5365 Munsbach
Telefoon +352 276 921-0 · Fax +352 276 921-1099
info@ethenea.com · ethenea.com